Anlaşmalı Boşanma Süreci Nasıl İşler?

Anlaşmalı boşanma, eşlerin evliliğin sona ermesi ve boşanmanın sonuçları konusunda tamamen anlaşarak, tek bir davada ve genellikle tek bir duruşmada boşanmasıdır. Türk Medeni Kanunu'nun 166. maddesinin üçüncü fıkrasında düzenlenmiştir. Çekişmeli boşanmaya göre çok daha kısa sürer ve taraflar için hem maddi hem manevi yükü azaltır.

Anlaşmalı boşanmanın şartları

• Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır. Bir yılı doldurmamış evliliklerde bu yoldan boşanılamaz.
• Eşlerin ikisi de boşanmayı istemelidir. Dava birlikte açılabilir ya da bir eş açar, diğeri kabul eder.
• Boşanmanın sonuçları üzerinde anlaşma olmalıdır: mal paylaşımı, nafaka, tazminat, çocukların velayeti ve kişisel ilişki düzeni.
• Hâkim eşleri bizzat dinlemelidir. İradelerin serbest olduğuna ve anlaşmanın çocukların yararına uygun olduğuna kanaat getirmelidir.

Boşanma protokolü

Anlaşmanın yazılı hâline boşanma protokolü denir. Hâkim, çocukların yararına aykırı gördüğü kısımları değiştirebilir. İyi hazırlanmış bir protokolde şunlar yer alır:

• Ortak çocukların velayeti, kişisel ilişki (görüşme) düzeni ve çocuk için ödenecek iştirak nafakası,
• Yoksulluk nafakası ile maddi ve manevi tazminat talepleri veya bunlardan karşılıklı vazgeçme,
• Evlilik birliği içinde edinilen malların paylaşımı (mal rejimi tasfiyesi),
• Ev eşyaları, araç, gayrimenkul gibi varlıkların kime kalacağı ve borçların kimin üstleneceği.

Protokolde belirsiz bırakılan konular ileride yeni uyuşmazlıklara yol açar. Bu nedenle protokolün bir avukat tarafından hazırlanması önerilir.

Süreç nasıl ilerler?

1. Hazırlık: Eşler anlaşma şartlarını belirler, protokol yazılır.
2. Dava dilekçesi: Yetkili aile mahkemesine dilekçe ve protokol sunulur. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı ay birlikte oturdukları yerdeki mahkemedir.
3. Duruşma: Hâkim eşleri dinler, anlaşmanın serbest iradeyle yapıldığını kontrol eder. Çoğu dosyada tek duruşma yeterlidir.
4. Karar: Mahkeme protokolü onaylayarak boşanmaya hükmeder. Taraflar kanun yolu haklarından vazgeçerse karar kısa sürede kesinleşir.

Sık yapılan hatalar

• Protokolün sadece genel ifadelerle hazırlanması.
• Velayet ve nafakanın çocuğun yararı gözetilmeden belirlenmesi; hâkim bunu kabul etmeyebilir.
• Gayrimenkul ve araç gibi malların paylaşımının net yazılmaması.
• Duruşmada bir tarafın anlaşmadan vazgeçmesi; bu hâlde dava çekişmeliye dönüşür.

Her dosya kendi koşullarına göre değerlendirilmelidir. Haklarınızı doğru koruyacak bir protokol için bir avukata danışmanız önerilir.